In april 2008 is de grootschalige vernieuwingsoperatie van de 80 jaar oude sluis gestart, waarbij ze ook 16 maanden buiten dienst gesteld werd. Niet alleen werden de sluisdeuren, de deurkamers en de saswand vernieuwd, ook is de aandrijving en bediening volledig gemoderniseerd en werd een leidingentunnel onder de sluis door gemaakt. De Van Cauwelaertsluis werd na een renovatieperiode van ruim drie jaar officieel op 6 juni 2011 ingehuldigd.
Historiek
De Van Cauwelaertsluis ligt halverwege Antwerpen en Zandvliet, in het noorden van de Antwerpse haven, en werd in 1928 onder de naam ‘Kruisschanssluis in gebruik genomen. Voordien waren De Bonapartesluis, Kattendijksluis en Royerssluis (1907) de toegangspoorten voor het havencomplex. Door de evolutie van de grootte van de zeeschepen drong de bouw van een nieuwe, afwaarts gelegen sluis zich op. De sluis werd in 1962 hernoemd naar Frans Van Cauwelaert die tussen 1921 en 1932 burgemeester was van Antwerpen.


De Van Cauwelaertsluis is 270 meter lang, 35 meter breed en -9.75 meter TAW.
| Sluis (bouwjaar) | Lengte | Breedte | TAW-diepte |
|---|---|---|---|
| Kattendijk (1880) | 140 | 68.5 | 3.4 |
| Royersluis (1907) | 180 | 22 | 6.5 |
| Boudewijn (1955) | 360 | 45 | 10.3 |
| Zandvliet (1967) | 500 | 57 | 13.5 |
| Kallosluis (1979) | 360 | 48 | 12.5 |
| Berendrecht (1989) | 500 | 68 | 17 |
Sinds 2000 is de Van Cauwelaertsluis uitsluitend voor binnenvaart bedoeld. Alleen als er andere sluizen buiten dienst zijn, wordt de sluis ook nog voor zeevaart in bedrijf gezet.
Renovatiewerken
De sluis heeft ondertussen de respectabele leeftijd van meer dan 80 jaar, een leeftijd – ook voor sluizen - waarbij modernisering zich stilaan opdringt. De renovatie van de Van Cauwelaertsluis kadert (net als de Kattendijk- en de Royerssluis )binnen het Masterplan Mobiliteit Antwerpen. De gerenoveerde sluizen zullen het toenemend aantal binnenvaartschepen in en rond Antwerpen snel en efficiënt kunnen verwerken. De renovatie van de sluizen garandeert een vlotte verbinding over de Schelde naar de binnenterminals, de rechteroever en het Albertkanaal.
De sluis wordt voorzien van nieuwe sluisdeuren en een nieuw mechanisme om de deuren te bedienen ( zie kader). De sluiswanden worden onder handen genomen en er komen twee nieuwe technische gebouwen. Ook de toegangswegen en de bruggen over de sluizen worden aangepakt. Onder het sluizencomplex Boudewijn – Van Cauwelaert wordt eveneens een leidingentunnel aangelegd.
In mei 2007 werden reeds voorbereidende werken uitgevoerd waarbij constructies in het Hansadok voor het aanmeren en geleiden van binnenvaartschepen werden verwijderd. De eigenlijke hoofdfase van de werken ging op 7 april 2008 van start. De werkzaamheden zullen klaar zijn in 2011. Tijdens de werkzaamheden zal de sluis 13 maanden (dec 09 – jan 11) buiten dienst zijn.
Voor de uitvoering van de renovatiewerken is BAM nv de aanbestedende overheid, maar maritieme Toegang heeft de projectleiding. Leidend ambtenaar: Kristof Devos.
De totale kostprijs (exclusief BTW)van de renovatiewerken bedraagt 57.972.809,53 EURO, waarvan 53.546.127,08 EURO voor de BAM en 4.426.682,46 EURO (aanleg leidingentunnel) voor de Vlaamse overheid.
|
Overzicht renovatie VCS Vervanging door 4 identieke deuren van kruiwagentype op peil + 9 m TAW ð uitwisselbaarheid van bovenrolwagens ð vereiste sigmakering op peil +9 m TAW ð grotere stabiliteit tegen omkantelen ð onderrolwagen wordt vervangen door een bovenrolwagen, dus beter voor inspectie en onderhoud Concept cfr. Berendrechtsluis • gesloten rijvloer en gesloten portiekconstructie • langse centrale gang in sluisdeur ð inspectie van ballastkisten • agitatieschroeven ð om slibophoging op dak van ballastkisten te voorkomen • airliftinstallatie ð om slib in de deurloop te voorkomen Structuur sluisdeuren: overige aanpassingen • steun van de deur op 1 centraal punt met ingebouwde meetcel ð correcte ballastregeling voor het vermijden van vroegtijdige schade aan bodemrails van de sluis • overrijdbaar maken van de deuren ð aangepaste aanhangconstructie aan deuren + wegeniswerken + vaste brug t.h.v. deur1 • aandrijving van de deuren d.m.v. kabels i.p.v. tractoren ð aanpassingswerken deurkamer + machinegebouwen Aanpassing deurkamers • aanpassingen steunberen in deurkamer voor het ophangen van de deur in de deurkamer • kabelkanalen met afsluitmuurtje met wegneembaar afdak • pompput in deurkamer • optrekken bovenpeil van beneden- en bovenhoofd rond deurkamers naar +9 m TAW • wegneembare, mobiele portaalkraan, inzetbaar aan elke deurkamer Vernieuwing elektromechanische uitrusting/elektrische uitrusting • Mechanische en hydraulische uitrusting: mechanismen sluisdeuren en langsriolen, noodschuiven, hefwerktuigen, agitatieschroeven, pompen • Elektrische uitrusting: HS-installatie & LS-installatie, verkeers- en scheepvaartsignalisatie, regeling en voeding motoren, Kruisschansbrug en Van Cauwelaertbrug, verlichting sluisplateau en toegangswegen, eindschakelaars, peilmeters, standaanduiding, allerlei: interfonie, luidsprekerinstallatie Bouw van 2 machinegebouwen • aanstelling architecte via Meesterproef, Vlaamse Bouwmeester • Fase 1 - Voorontwerp - december 2001 • Fase 2 - Definitief ontwerp (plannen) - februari 2003 • Fase 3 - Uitvoeringsontwerp (aanbestedingsbundel) - oktober 2003 Vernieuwen van de sluis en geleidewerken • Vernieuwen van wandbekleding, randstaal, ladders en haalkommen in de sluiskolk en de deurkamers • Herstellen van drempels en sluitstenen • Inheien van buispalen in de toegangsgeul aan de Scheldekant voor de toegangsbrug • Geleidewerk, tevens dienstig voor binnenvaart, aan de dokzijde van de Van Cauwelaertsluis |
meer info: http://www.antwerken.be/projecten/van_cauwelaertsluis.aspx